Fon yasası yürürlükte: Kimler para alabilecek?

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) 22 Ekim’de kabul edilen 7596 sayılı ‘Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun’, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Düzenleme, SPK’nin 17 Eylül 2026 tarihinde tasfiyesine karar verdiği ve tasfiye işlemleri henüz tamamlanmayan yatırım fonlarını kapsıyor.

Kanunla yatırımcıların zararlarının karşılanması, fonlardan hukuka aykırı yollarla çıkarılan varlıkların geri alınması ve sorumlulardan tahsilat yapılması için yeni bir mekanizma oluşturuldu.

1 milyon liraya kadar ara ödeme

Yeni düzenlemeye göre, SPK’nin belirleyeceği fonlarda bulunan yatırımcılara, tasfiye kapsamındaki nakit imkânlarına bağlı olarak 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılabilecek.

Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında bulunan yatırımcılar, bu tutarı aşmamak koşuluyla ödeme alabilecek. Yatırımı 1 milyon lira veya üzerinde olanlara ise en fazla 1 milyon liralık ara ödeme yapılabilecek.

Bu ödemeler, yatırımcıların tasfiye sonunda almaya hak kazanacakları toplam tutardan düşülecek.

Ödemelerde öncelik küçük yatırımcıların olabilir

Ara ödemelerin hangi fonlarda ve hangi koşullarda gerçekleştirileceğini SPK belirleyecek.

Fonların elindeki nakit bütün yatırımcılara ödeme yapılmasına yetmezse, en düşük net yatırım tutarına sahip kişilerden başlanarak ödeme yapılmasına karar verilebilecek.

SPK ayrıca yatırımcılar için asgari ara ödeme tutarı belirleyebilecek.

Düzenleme yürürlüğe girmekle birlikte, ödemelerin başlayacağı kesin tarih henüz açıklanmadı.

Yatırım tutarları enflasyona göre güncellenecek

Kanunda yatırımcıların net yatırım tutarlarının hesaplanmasına ilişkin özel bir yöntem de yer aldı.

Fon varlıklarının nakde çevrilmesiyle elde edilen gelirlerin yatırımcı alacaklarını karşılamaya yetmemesi durumunda, fonlara yatırılan ve fonlardan çekilen tutarlar enflasyon dikkate alınarak güncellenecek.

Hesaplamalarda Türkiye İstatistik Kurumu’nun açıkladığı tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksindeki (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması esas alınacak.

Net yatırım tutarlarını Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) hesaplayacak.

Fonlardan çıkarılan paralar geri alınacak

Kanunun önemli hükümlerinden biri de fon varlıklarından hukuka aykırı şekilde çıkarılan para ve diğer değerlerin geri kazanılmasına ilişkin düzenleme oldu.

Fonların uğradığı zararların karşılanmasında ilk sorumluluk, ilgili fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketine ait olacak.

Zararın bu şirketlerden tahsil edilememesi durumunda, SPK tarafından sorumluluğu belirlenen gerçek ve tüzel kişiler hakkında tahsilat işlemleri başlatılabilecek.

Bu süreçte Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), sorumluların mal varlıkları üzerinden takip ve tahsil işlemleri yürütebilecek.

El konulan mal varlıkları da kullanılabilecek

Fonlarla bağlantılı adli soruşturmalar kapsamında el konulan ve ilgili fonlara iadesi hukuken mümkün olan varlıklar da geri kazanım sürecine dahil edilebilecek.

Yetkili adli makamların kararları doğrultusunda bu varlıklar fonlara veya oluşturulacak geri kazanım hesaplarına aktarılabilecek.

TMSF bünyesinde her yatırım fonu için ayrı hesap açılacak. Bu hesaplarda toplanan paralar yalnızca ilgili fonun tasfiyesinde ve yatırımcılara yapılacak ödemelerde kullanılabilecek.

Tasfiyesi tamamlanan fonlarda geri kazanılan tutarlar ise Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) aracılığıyla hak sahiplerine dağıtılacak.

Satış talimatı gerçekleşmeyenler de kapsamda

Düzenleme, 17 Eylül 2026 ve öncesinde Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’na (TEFAS) iletilmesine rağmen belirli nedenlerle gerçekleştirilemeyen satış talimatlarını da kapsıyor.

Fonun temerrüde düşmesi veya katılma payı fiyatının açıklanmaması nedeniyle satış işlemi yapılamayan ve payları bloke edilen yatırımcılar da fon pay sahibi kabul edilecek.

Böylece bu yatırımcılar da tasfiye hükümlerinden yararlanabilecek.

17 Eylül 2026’dan itibaren geçerli olacak şekilde yürürlüğe giren kanunun uygulanmasına ilişkin ayrıntılar SPK tarafından açıklanacak.