17 yıldır bitmeyen yap-boz: Eğitim

Eğitim sistemi 15. kez değişiyor

HABER İNCELEME | İLKER DOĞAN

AKP rejimi döneminde Türk eğitim sistemi kelimenin tam anlamıyla yap-boz tahtasına döndü. Bugüne kadar 14 kez değişen sistem ‘yeniden’ sil baştan revize ediliyor. Bakanlığın ‘2019-2023 Stratejik Planı’ çerçevesinde hazırlanan yeni ortaöğretim sistemine göre ders sayıları azaltılırken, seçmeli derslerin sayıları artırıldı. 10, 11 ve 12. sınıflarda matematik, felsefe, tarih seçmeli oldu. Son düzenlemeyle 17 yılda yapılan ‘değişiklik’ sayısı 15’e çıktı! 17 yılda 7 bakan değişti. Her gelen bakan sistemi bir kaç kez değiştirdi. AKP iktidarında hiç bir öğrenci okula başladığı sistemle mezun olamadı! 17 yılın sonunda eğitimdeki sorunlar azalmadığı gibi daha da ağırlaştı…

AKP iktidarının en başarısız olduğu alanlardan biri de hiç şüphesiz eğitim oldu. Bunu bizzat partili Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 2017 yılının eylül ayındaki konuşmasında itiraf etmiş ve ‘eğitim öğretim alanında başarısız olduklarını’ açıklamıştı. Eğitim sistemi 17 yılda 15. kez değiştiriliyor. Yeni sistemin ayrıntılarını Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk kamuoyuyla paylaştı. “Lisede ne yaptık?/Ortaöğretim Tasarım Tanıtım Toplantısı”nda konuşan Selçuk, ders sayısının 9’uncu sınıflarda 15’ten sekize, 10 ve 11’inci sınıflarda yine 14-15’den dokuza, 12’nci sınıflarda ise 7’ye düşeceğini açıkladı. Selçuk, “Niye azaltıyoruz? Çünkü bir çocuğun 15-16 dersi anlaması ve bunu içselleştirmesi mümkün olmuyor.” dedi.

MATEMATİK SEÇMELİ DERS OLDU

9’uncu sınıfta ortak ders sayısı 13’ten 6’ya, 10’uncu sınıfta 12’den 3’e, 11’nci sınıfta 8’den 3’e, 12’nci sınıfta ise 7’den 3’e indirildi. Bütün sınıflarda ortak olan ders sayısı 2 olurken, bu dersler Türk Dili ve Edebiyatı ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi olarak belirlendi. Matematik, fizik, fen ve sosyal bilim dersleri zorunlu olmaktan çıktı. Ancak öğrenciler ortak derslerin yanı sıra 10, 11 ve 12’nci sınıflarda Yabancı Dil, Matematik, Fen Bilimleri, Sosyal ve Beşeri Bilimler gruplarından da bir ders seçmek zorunda olacak.

İLK DEĞİŞİKLİK: KATSAYI FARKI ARTIRILDI

Bu düzenleme AKP iktidarının eğitim sistemindeki ilk değişikliği değil. AKP, 2002’de iktidara geldi. Bir yıl sonra ÖSS ve AOBP puan sistemlerinin çarpıldığı katsayılar alan dışı branşlar için 0.3; alan içi branş seçimi için 0.8 olarak düzenlendi. Üniversiteye girişte katsayı farkı arttırıldı. Değişiklik, meslek ve imam hatip lisesi mezunlarının üniversiteye girişlerini zorlaştırdı.

MÜFREDAT DEĞİŞTİRİLDİ

2004’te ilköğretim müfredatında köklü bir değişikliğe gidildi. 6 ilde 100 okulda başlatılan pilot uygulama bir yıl sonra bütün ülkede uygulanmaya başlandı. Sözde, öğrenci merkezli eğitim modeli uygulanacaktı. Bazı derslerin sayıları artırıldı, bazılarının azaltıldı.

LİSE EĞİTİMİ 4 YILA ÇIKTI

2005 yılına kadar üç yıl olan lise eğitimi dört yıla çıkarıldı. Anadolu liseleri ile süper liseler birleştirilirken, bazı derslerin yabancı dilde öğretilmesine ise son verildi. Genel liseler ile mesleki ve teknik liselerde, lise 1 ‘ortak sınıf’ oldu. Her lisenin birinci sınıfında aynı dersler okutulmaya başlandı.

LGS’İN YERİNİ OKS ALDI

2005 yılında 8 senedir uygulanan lise giriş sınavı LGS’nin yerini Ortaöğretim Kurumları Sınavı (OKS) aldı. Öğrenciler 3 yıllık ortaöğretim sonunda tek bir sınava giriyordu. İlk OKS 2006 yılında yapıldı. Ancak OKS’nin ömrü sadece 2 yıl sürdü. 2007 yılının ekim ayında OKS’nin yerine ‘kurtarıcı’ olarak üç aşamalı Seviye Belirleme Sınavı (SBS) getirildi. Buna göre öğrenciler ilköğretimin son üç yılında her sene bir sınava girecek, puanları bu üç sınavın ortalamasına göre belirlenecekti. Bu arada, 2005 yılında üniversiteye giriş sınavı ÖSS’de ise soruların tarzında da değişikliğe gidildi. Testler SAY-1, SAY-2 gibi farklılaştırıldı.

KONTENJAN DOLMAYINCA, SİSTEM DEĞİŞTİRİLDİ!

ÖSS’de üniversitelere yerleşmek için ortak alan testlerinin yanı sıra alan testlerinden de en az 0.5 net çıkarma zorunluluğu vardı. Bu zorunluluk nedeniyle 2006’da üniversitelerin kontenjanları dolmadı. 2007’de bu zorunluluk kaldırıldı. Puan hesaplanması için alan testlerinin herhangi birinden 0.5 net yapmanın yeterli olduğu kararlaştırıldı.

YENİDEN ESKİYE DÖNÜŞ!

6, 7 ve 8. sınıfta uygulanan üç SBS’li sistemin ömrü de uzun olmadı. Yeni Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu, 2009’da bu sistemden vazgeçti! Değişikliğe gidilirken yere göğe sığdırılamayan üç aşamalı sistemden yeniden tek sınava dönüldü. Öğrenciler bir tek sekizinci sınıfta SBS’ye girecekti.

ÜNİVERSİTEDE YENİDEN İKİ AŞAMALI SINAV

2009’da üniversiteye girişte uygulanan ÖSS’nin değiştirilmesine karar verildi. 1999’dan önce uygulanan sistem gibi yeniden iki aşamalı sınava geçildi. Yeni sınavların adı Yükseköğretime Geçiş sınavı (YGS), Lisans Yerleştirme Sınavı (LYS) oldu. Sözde yeni sistem yükseköğretime daha nitelikli öğrenci akışı sağlamayı amaçlıyordu. Ancak bu amaca asla ulaşılamadı!

KATSAYI UYGULAMASI KALDIRILDI

2009’daki ilk denemesinde Danıştay’a takılan YÖK, iki yıl sonra katsayı farkını kaldırmak için yeniden harekete geçti. Kasım 2011’de farklı katsayı uygulaması ikinci kez kaldırıldı ve her aday için 0,12 olarak belirlendi. 13 yıllık katsayı uygulaması tarihe karıştı.

DÜZ LİSELER ANADOLU LİSESİ OLDU

2010 yılında düz lise olarak bilinen genel liselerin Anadolu lisesine dönüştürüldü. Dönüşüm 2013-2014 yılına kadar tamamlandı. Türkiye genelindeki bin 953 genel lise anadolu lisesine dönüştürüldü. Genel ilseler tarihe karıştı. Artık meslek ve anadolu liseleri olmak üzere iki tip lise vardı. Söz konusu uygulamayla Anadolu liselerinde eğitimin kalitesi dibi gördü!

4+4+4 EĞİTİM SİSTEMİ GELDİ

2012 yılında İlköğretimde kesintisiz 8 yıllık sistemden vazgeçildi. MEB, 5+3 şeklinde uygulanan 8 yıllık kesintisiz eğitimi 4+4+4 şekLinde 12 yıllık zorunlu eğitime çevirdi. Sistemle okula başlama yaşından eğitim süresine kadar sil baştan değiştirdi.

DERSHANELER KALDIRILACAK(TI)!

Recep Tayyip Erdoğan, 2012 yılında ‘dershanelerin’ kapatılacağını söyledi. İktidar temsilcileri, söz konusu kararın ‘eğitimin kalitesini artırmak’ için alındığını açıkladı. Ancak karar tamamen siyasiydi. İlerleyen yıllarda bizzat Erdoğan, bu kurumların Hizmet Hareketi’nin insan kaynağı olduğunu, bu nedenle kapatma kararı aldıklarını açıklayacaktı. Hizmet Hareketi’ne ait dershaneler kapatıldı fakat bugün Türkiye’de binlerce merdiven altı dershane faaliyet gösteriyor.

EN YAKIN OKULA YERLEŞTİRME SİSTEMİ!

Bir kaç kez revize edilen SBS 2013’te son kez yapıldı. 2014’den itibaren SBS yerine dönem içi yapılan yazılı sınavlara geçildi. Temel Eğitimden Ortaöğretime Geçiş (TEOG) sınav sistemi başladı. Ancak 15 Eylül 2017’de konuşan Tayyip Erdoğan, sanki başkası uygulamaya koymuş gibi, “TEOG’un kaldırılması lazım. Biz TEOG’la mı geldik?” deyiverdi. Ve bu konuşmanın üzerinden 2 gün geçmeden TEOG kaldırıldı! Yerine ise Sınavsız Mahalli Yerleştirme Sistemini getirildi. Dönemin Milli Eğitim Bakanı İsmet Yılmaz, “Öğrencimiz adresine en yakın okula yerleştirilecek.” diyerek açıkladı yeni sistemi.

17 yılda 7 bakan!

AKP iktidarının ilk Milli Eğitim Bakanı Erkan Mumcu’ydu. 19 Kasım 2002-17 Mart 2003 tarihleri arasında görev yaptı. Onun yerini Hüseyin Çelik aldı. En uzun dönem bakanlık koltuğunda oturan isimdi. Koltuğu 3 Mayıs 2009’da Nimet Çubukçu’ya devretti. Çubukçu ise Temmuz 2011’e kadar görev yaptı. Halefi Ömer Dinçer oldu. 25 Ocak 2013’de ise milli eğitim bakanlığına Nabi Avcı getirildi. Mayıs 2016’dan Temmuz 2018’e kadar ise MEB koltuğunda İsmet Yılmaz oturdu. Ziya Selçuk ise AKP iktidarının 7. milli eğitim bakanı olarak kayıtlara geçti. İktidarın bir eğitim politikası olmadığı için bugüne kadar her gelen bakan sistemi kendine göre değiştirdi. Ve 17 yılın sonunda ortaya ucube, kimsenin ne olduğunu bilmediği bir sistem çıktı.

YORUM YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın
Lütfen isminizi girin