Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Orta Doğu’daki savaşın küresel etkileri sürerken Pekin’de yoğun diplomasi trafiğinin merkezinde yer alıyor. Xi bu sabah Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile bir araya gelirken başkentte bu hafta birçok ülke lideri de Xi ile görüşmeler gerçekleştiriyor.
Lavrov’un yanı sıra İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Birleşik Arap Emirlikleri Veliaht Prensi Mohamed bin Zayed Al Nahyan ve Vietnam lideri To Lam de Pekin’de temaslarda bulunuyor. ABD’nin krizlerin çözümünde güvenilebilir bir aktör olmaktan çıkması nedeniyle liderler yönlerini Çin’e çeviriyor.
Çin ise bu süreçte sert bir tutum ortaya koymadan kendisini arabulucu ve istikrar sağlayıcı bir aktör olarak konumlandırmaya çalışıyor. Xi, BAE Veliaht Prensi ile yaptığı görüşmede, Orta Doğu’da barış görüşmelerinin teşvik edilmesi için “yapıcı rol” oynayacaklarını ifade etti.
İspanya Başbakanı Sanchez ile görüşmesinde ise Xi, dünyanın “kaos ve çalkantı” ile karşı karşıya olduğunu belirterek daha yakın iş birliği çağrısında bulundu. Sanchez de Çin’in krizin çözümüne yönelik rolünü memnuniyetle karşıladığını dile getirdi.
Uzmanlara göre, Pekin’deki bu diplomasi trafiği büyük ölçüde Orta Doğu’daki savaş ve özellikle enerji güvenliği konusundaki endişelerden kaynaklanıyor. Çin’in İran üzerindeki etkisinin, bölgedeki gerilimi düşürmek için kullanılabileceği yönünde beklentiler bulunuyor.
Lavrov: “Enerji açığını Rusya telafi edebilir”
Sabah yapılan görüşmenin ardından konuşan Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, İran savaşı nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyatların aksaması sonucu oluşan enerji açığını Rusya’nın telafi edebileceğini söyledi. Lavrov, “Rusya, Çin ve bizimle çalışmak isteyen diğer ülkeler için oluşan kaynak eksikliğini karşılayabilir” dedi.
Rusya ve Çin arasındaki yakın ilişkiler de dikkat çekiyor. 2022’de başlayan Ukrayna savaşı sonrasında daha da derinleşen bu iş birliği, mevcut krizle birlikte yeni bir boyut kazanmış durumda. Ancak analistler, yüksek enerji fiyatlarının Çin ekonomisi için risk oluştururken Rusya için avantaj sağlayabileceğine işaret ediyor. Moskova, İran’a yönelik ABD-İsrail saldırılarının başlamasının ardından Mart ayında petrol gelirlerini ikiye katlayarak 19 milyar dolar elde etti.
Pekin’deki görüşmelerde ayrıca ABD-İran gerilimi, Asya-Pasifik’teki gelişmeler ve Ukrayna krizi gibi başlıklar da ele alındı. Taraflar, yılın ilk yarısında Vladimir Putin ile Xi arasında yeni bir zirve düzenlenmesi konusunda da mutabık kaldı.