Devlet borcunu ödemiyor, çiftçi batakta!

HABER İNCELEME | YUSUF DERELİ 

AKP’li Mahir Ünal’ın, ‘iPhone 6’ çıkışı çiftçilerin durumunu yeniden tartışmaya açtı. AKP iktidara geldiği 2002’de çiftçinin 1 milyar TL borcu vardı. Bugün bu rakam 130 milyara çıktı. Türkiye’nin her yerinden çiftçilerin traktörlerinin haciz edildiğine dair haberler geliyor.

Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, çiftçiye çeşitli kalemlerde yaklaşık 890 milyon liralık destek ödemelerinin 25 Aralık itibariyle hesaplara yatırılmaya başlanacağını açıklamıştı. 2020 için 22 milyar lira destek ödemesi yapılacağı söylendi. Halbuki 2006’da çıkarılan kanuna göre çiftçiye verilmesi gereken destek en az 43 milyar lira! Çiftçinin 2006 yılından bu yana devletten biriken alacağının toplamı 160 milyar liraya dayandı! Zira devlet, yasal borcunu ödememekte direniyor.

AKP’li Mahir Ünal’ın, “Bizi bitirdiniz!” diyerek kendisine tepki gösteren çiftçiye verdiği cevap kamuoyunda büyük yankı uyandırdı. Ünal, çiftçinin iPhone 6 kullanmasını eleştiriyordu konuşmasında. Ünal’a göre çiftçi kaynakları doğru kullanmıyordu. Peki kim haklı? “Bizi bitirdiniz!” diyen çiftçi mi, yoksa “Bu şu demek, bizim kaynaklarımızı, finansmanımızı, üretim yeteneğimizi kullanma becerimiz demek aynı zamanda bu.” diyen Ünal mı?

Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, 25 Aralık’ta çiftçiye ödenecek desteklere ilişkin yazılı bir açıklama yapmıştı. Pakdemirli’nin açıklamasına göre, toplam destek ödemesi miktarı 890 milyon liraydı. 2020 yılı için belirlenen toplam destek ödemesi miktarı ise 22 milyar lira olarak açıklanmıştı. Şu ana kadar toplamda ne kadar ödeme yapıldığını bilmiyoruz.

DEVLET BORCUNU ÖDESE, ÇİFTÇİ NEFES ALACAK

Ancak ne kadar ödemesi gerektiği kanunla düzenlenmiş. İktidar 2006 yılında çıkarılan kanuna göre GSYİH’nın en az yüzde 1’ini tarıma destek için ayırmak zorunda. 2019’da Türkiye’nin GSYİH’sı 4 trilyon 320 milyar TL’ydi. Dolayısıyla iktidarın çiftçiye ödemesi gereken miktar geçtiğimiz yılki GSİYH bile baz alınsa 43 milyar liradan az olmamalı. Yani AKP, açıkladığı 22 milyar TL’yi ödese bile çiftçiye 21 milyar lira daha borçlanmış olacak. 2006 yılından bu yana çiftçinin biriken alacağı 2020 yılı dahil 160 milyar lira civarında.

ÇİFTÇİ GIRTLAĞINA KADAR BORCA BATMIŞ DURUMDA

Peki çiftçilerin borçları ne kadar? AKP iktidara geldiği 2002’de çiftçinin 1 milyar TL borcu vardı. Bugün bu rakam 130 milyara çıktı. Haciz kıskacındaki çiftçiler traktörlerini, tarım aletlerini saklıyor. Her gün Türkiye’nin farklı bölgelerinden çiftçilerin traktörlerinin haczedildiğine dair haberler geliyor. İktidar, çiftçiye borcunu ödemek yerine kullandığı 4 yıllık telefonun lüks olduğunu anlatıyor.

iPHONE NEDEN 15 BİN LİRA?

Burada temel sorun çiftçinin 4 yıl önce çıkmış bir telefonu alması değil. İki temel sorun var; ilki yurt dışında 150-200 dolar olan o telefonun Türkiye’de neden 4 bin 500 liraya satıldığı. Bir Amerikalı, İngiliz ya da Alman aynı telefonu, aldığı asgari ücretin 8’de birini vererek alabiliyor. Ancak Türkiye’de 2014 yılında çıkmış bir telefonu almak için neredeyse iki asgari ücret ödemek zorundasınız. Ayrıca bir başka sorun da Türk çiftçisinin 3 bin 500 liralık bir telefonu almak için bile 24 ay taksit yaptırmak zorunda kalması…

YORUM YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın
Lütfen isminizi girin