60 yıllık Kaşmir sıkıntısı

YAVUZ ALTUN | Tr724 HABER MERKEZİ

Pakistan 1947’de Hindistan’dan ayrılarak bağımsızlığını ilân etti. Ve o günden beridir iki ülke arasında Kaşmir bölgesi bir sorun kaynağı. İki ülkenin ayrılması 15 milyona yakın insanın yer değiştirmesine, yarım milyondan fazla insanın takip eden dönemdeki şiddet eylemlerinde ölmesine sebep oldu. İki ülke arasındaki Kaşmir bölgesinin ne olacağı, hangi ülkeye katılacağı ise belirsizliğini korudu.

Kaşmir, Hindu bir lideri (Hari Singh) olan Müslüman topluluğuydu o zamanlar. Singh, herhangi bir ülkeye katılmaktansa, tamamen bağımsız olmayı hesaplıyordu. Pakistan bölgeyi işgal etmeye karar verince, Hindistan’a katıldığını ilân etti. Fakat bu kolay olmayacaktı, savaş çıktı. Bölge topraklarının çoğunluğu Hindistan’a geçti. Kalan kısmı Pakistan sahiplendi. 1949’da ateşkes imzalansa da, 1965’te iki ülke yeniden Kaşmir için savaşa girdi. Yedi yıl süren bu çatışma dönemi de, kanlı geçti.

Hindular ve Müslümanlar arasındaki problemler Pakistan’ın ayrılmasıyla başlamamıştı, çok daha önceden İngilizler bölgedeki hakimiyetini devrettikten sonra başgösteren bir kavgaydı bu. Pakistan’ın yanı sıra Bengal ve Bangladeş’in de bağımsızlığını ilan etmesi, bölgede uzun süre istikrarsızlığa sebep oldu. Kaşmir de, bu istikrarsızlığın ve karşılıklı öfkenin dışavurumuydu.

1990’lara geldiğimizde ise Kaşmir’in Hindistan tarafında bağımsızlık yanlısı silahlı militanlar ortaya çıktı. Bunlar bağımsızlık ya da Pakistan’la birleşme talep ediyordu. 1999’da Pakistan bu kez Hindistan tarafına saldırdı ve çatışmaları yeniden başlattı. 2003’te ateşkese dönülse de, Kaşmir’in statüsü hâlen belirsizliğini koruyor.

Şubat ayında yeniden başlayan çatışmalar ise, daha korkutucu bir ihtimalin gölgesinde yaşanıyor: Nükleer savaş. Her iki ülkenin de nükleer silahlara sahip olması, Kaşmir çatışmalarının şiddetlenmesi durumunda, neler olacağını kestirmek güç. Ancak iki ülkenin de daha önce benzer süreçleri yaşamış olması, tansiyonun düşürülebileceğinin işareti.

Yine de Kaşmir’de on yıllarca süren şiddet sarmalı, kalıcı bir barışın da önünü tıkıyor.

YORUM YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın
Lütfen isminizi girin