İsrail’in geçen hafta İran’a yönelik düzenlediği sürpriz saldırıların ardından karşılıklı saldırılar devam ederken Orta Doğu’da kapsamlı bir savaş korkusu büyüyor. İran, Pazartesi sabahı erken saatlerde Tel Aviv ve Hayfa gibi İsrail şehirlerine onlarca füze gönderdi. AFP’nin geçtiği görüntülerde Tel Aviv’de yıkılmış konutlar ve Hayfa çevresinde devam eden yangınlar görülüyor.
İsrail ordusu halkı sığınaklara inmeye çağırırken, Kudüs’te gazeteciler gece boyunca şiddetli patlamalar duydu.
İsrail saldırılarının ardından İran Devrim Muhafızları, ülke içinden yaptığı açıklamada İsrail’in başarıyla vurulduğunu ve “daha etkili ve yıkıcı operasyonların” sırada olduğunu duyurdu. İsrail’in acil yardım servisi Magen David Adom, İran saldırısında 5 kişinin öldüğünü, 92 kişinin ise yaralandığını bildirdi.
Siviller hedefte
Savaşın her iki tarafında da sivil yerleşim alanları hedef alınmaya başladı. İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Bat Yam’da vurulan bir apartmanı ziyaret ederken, İran’ı kadınları ve çocukları bilerek hedef almakla suçladı. Netanyahu, “Bu kasıtlı sivil katliamın bedelini İran ağır ödeyecek” dedi.
İran’dan yapılan açıklamalara göre İsrail’in Cuma’dan bu yana gerçekleştirdiği saldırılarda 224 kişi hayatını kaybetti, 1.200’den fazla kişi yaralandı. İsrail ise İran saldırılarında 24 vatandaşının öldüğünü açıkladı. Pazar günü Tahran’da bir apartmana düzenlenen İsrail saldırısında da en az 5 kişi hayatını kaybetti.
İran Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü Albay Rıza Seyyad, televizyondan yaptığı açıklamada İsrail için “Bu topraklar artık yaşanabilir olmayacak” tehdidinde bulundu. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da meclise seslenerek halkı birlik içinde “soykırım saldırısına karşı dimdik durmaya” çağırdı.
İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant ise İran’ın saldırılarına karşılık olarak “Tahranlıların bedel ödeyeceğini” söyledi.
Trump: “Önce savaşmaları gerekebilir”
ABD Başkanı Donald Trump, iki tarafı da “anlaşmaya varmaya” çağırsa da savaş ihtimaline hazırlıklı olunması gerektiğini söyledi. “Bazen önce savaşmaları gerekebilir,” diyen Trump, ABD’nin İsrail’in operasyonunda yer almadığını belirtti, ancak Amerikan çıkarlarına yönelik bir saldırı durumunda “tüm askeri gücün devreye gireceği” uyarısında bulundu.
AFP’ye konuşan üst düzey bir ABD yetkilisi, Trump’ın İsrail’e İran dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’i öldürme planını durdurmaları yönünde telkinde bulunduğunu söyledi.
Öte yandan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD’nin İsrail’e destek verdiğine dair ellerinde “kesin kanıtlar” olduğunu iddia etti. Arakçi, “Saldırı durursa, yanıtlarımız da durur” dedi. İran, ABD ile yürütülmesi planlanan nükleer müzakereleri askıya aldığını duyurdu.
Pazartesi günü ayrıca, İran yargısı İsrail’in Mossad teşkilatı adına çalıştığını öne sürdüğü bir kişiyi idam ettiğini açıkladı. İsrail ise İran istihbaratıyla bağlantılı 2 kişiyi gözaltına aldığını bildirdi.
Orta Doğu’daki en büyük savaş tehdidi, onlarca yıldır süren vekil savaşlarının ardından ilk kez bu kadar doğrudan ve yıkıcı hale geldi. Taraflar karşılıklı olarak “daha büyük yıkım” tehdidinde bulunurken, uluslararası toplum henüz etkili bir ateşkes girişiminde bulunabilmiş değil.